گرماي يک واکنش را مي توان به روش مستقيم يا غير مستقيم تعيين کرد. در روش مستقيم بايد مقداري از واکنش دهنده ها را در شرايط مناسب بر هم اثر داد و گرماي حاصل را توسط گرماسنج اندازه گرفت. اما گرماي بسياري از واکنش ها را نمي توان به طور مستقيم اندازه گيري کرد چون در شرايط سختي انجام مي شوند. گرماي چنين واکنشهايي را از روش غيرمستقيم محاسبه مي کنند.

 

 روشهاي غيرمستقيم تعيين آنتالپي

بر طبق قانون هس «اگر يک واکنش جمع دو يا چند واکنش ديگر باشد، Δ H واکنش کلي مجموع مقادير Δ H  همه ي واکنش هاي تشکيل دهنده آن است.

تمرین :

Δ H  واکنش زير را بدست آوريد

2NH3(g) + 3 N2O(g) ® 4 N2(g) + 3 H2O (l)     Δ=

1) 4 NH3(g) + 3 O2 (g) ® 2N2(g) + 6 H2O (l)     ΔH = -153 kj

2)      N2o (g) + H2 (g) ® N2 (g) + H2O (l)     Δ H = -367/4 kj

3)      H2(g) ® N2 (g) + H2O (l)                       Δ H =  -285/9kj

پاسخ : چون معادله مورد نظر داراي ۲ مول NH3 در طرف چپ است معادله ي اول را بر ۲ تقسيم مي کنيم.

 Δ H  معادله اول هم بر ۲ تقسيم مي شود.

معادله دوم و Δ H  آن را در ۳ ضرب مي کنيم تا ضريب N2O   با ضريب معادله ي مورد نظر يکي شود.  براي حذف H2۳ از سمت چپ بايد معادله سوم را در ۳ ضرب کرده و سپس آن را وارونه کنيم. علامت با ضريب معادله ي مورد نظر يکي شود. Δ H آن هم تغيير مي کند (چون وارونه شده)

1)     2 NH3(g) + 2/1 O2 (g) ® N2(g) + 3 H2O (l)     ΔH =  -765/5 kj

2)    3 N2o (g) +3 H2 (g) ® 3N2 (g) +3 H2O (l)     Δ H =  -1102/2 kj

3)          3 H2O (l) ® 3 H2(g)+ ½ o2 (g)                 Δ H = + 85/7 kj

اين معادله ها و Δ H هاي آن را با هم جمع مي کنيم. موارد مشابه را از دو طرف حذف مي کنيم.

2 NH3 (g) + 3 N2O (g) ® 4 N2(g) + 3 H2O (l)     Δ H =  - 1010 kj